Historyczne podróże z Eneą to wielowymiarowy projekt historyczno-sportowy zrealizowany w 2020 r. przez Kozienickie Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznych. Było to możliwe dzięki finansowemu wsparciu Enei Wytwarzanie.
W ramach projektu realizowanych było kilka działań, wśród których znalazł się m.in. udział retrodrużyny piłki nożnej Wojskowego Klubu Sportowego Grodno w rozgrywkach Retro Ligii 2020 r. Sama Retro Liga jest formą odtworzenia tego co przeminęło, namiastką wskrzeszenia przedwojennych rozgrywek piłkarskich opartych na przedwojennych zespołach, przepisach, strojach i klimacie epoki. W 2019 r. przy Kozienickim SRH powstała namiastka przedwojennej drużyny futbolowej opartej na piłkarzach – żołnierzach 76 pułku piechoty im. Ludwika Narbutta z Grodna. Nawiązanie do tego zespołu ma swoje umotywowanie w historycznych dziejach ziemi kozienickiej. To właśnie na północnych terenach powiatu kozienickiego, we wrześniu 1939 r., żołnierze 76 pułku toczyli zawzięte boje z nieprzyjacielem w obronie Ojczyzny. Wielu żołnierzy i oficerów zginęło w okolicach Dobieszyna, Matyldzina i Grabowa nad Pilicą, jest wielce prawdopodobne, że część z walczących czy poległych żołnierzy ćwiczyło i wzmacniało swoją tężyznę w ramach sekcji sportowych WKS Grodno. Co ciekawe w herbie drużyny i miasta Grodno widniał podobny złoty jeleń, jaki znajduje się w herbie Kozienic! Utworzony przez Kozienickie SRH WKS Grodno, to odtworzona namiastka istniejącego do września 1939 r. polskiego klubu piłkarskiego, który był jedną z najsilniejszych drużyn kresowych przed II wojną światową. Do tegorocznych rozgrywek WKS Grodno – jako Wicemistrz Polski Retro Ligi 2019 – przystępował z zamiarem wywalczenia najwyższych laurów, czyli mistrzostwa. Jak się okazuje nie udało się zdobyć upragnionego, najwyższego miejsca, jednak drużyna, dzięki partnerskiemu wsparciu Enei Wytwarzanie powtórzyła bardzo dobry zeszłoroczny wynik, czyli zdobyła Wicemistrzostwo Retro Ligii 2020. Droga do tego sukcesu nie była łatwa. Ze względu na panująca pandemię tegoroczna formuła Retro Ligii została ograniczona, rozegrano mniej meczów – bez planowanych rewanżów w fazie zasadniczej.
– Na początek nasza drużyna zmierzyła się w Będzinie z beniaminkiem Retro Ligii – Hakoach Będzin. Dla Hakoach był to udany debiut, ponieważ wygrał 3:0 – mówi Krzysztof Zając, prezes Kozienickiego Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznych. – Kolejny mecz rozegrany został 2 sierpnia w Kozienicach, gdzie rozgromiliśmy warszawską drużynę WKS Śmigły Wilno aż 9:0! Tym samym wyszliśmy z grupy B i w dwumeczu półfinałowym zmierzyliśmy się ze zwycięzcą grupy A, czyli WKS 37 pp z Kutna. Grając 12 września na boisku przy ul. Sportowej w Kozienicach pokonaliśmy przeciwnika 6:2, co dało dobrą zaliczkę przed rewanżem w Kutnie. Ten zaś, rozegrany 3 października, przebiegł również po naszej myśli – WKS Grodno wspierany przez Eneę wygrała w Kutnie 3:1, tym samym zapewniła sobie udział w meczu finałowym o Mistrzostwo Retro Ligii 2020.
Finałowy mecz
Turniej finałowy Retro Ligi 2020 został rozegrany 17 października w podwrocławskich Kobierzycach. W meczu o 1 miejsce zmierzyły się drużyny LKS Lechja Lwów (Dzierżoniów) oraz WKS Grodno (Kozienice). Nasi zawodnicy, by dotrzeć na finał, musieli wyjechać z Kozienic o poranku i pokonać ponad 440 km trasy. Drużyna z Dzierżoniowa w tym meczu występowała w roli gospodarza, będąc jednym z głównych organizatorów wydarzenia.
– Warunki do gry nie były korzystne, co spowodowane było wielodniowymi opadami, które towarzyszyły również zawodnikom podczas gry – relacjonuje Krzysztof Zając. – Obie drużyny przystąpiły do meczu bardzo zmotywowane, wystawiając swoich najlepszych zawodników. Wszak doszło do starcia Mistrzów i Wicemistrzów Retro Ligii z 2019 r. Całość meczu była bardzo wyrównana, dochodziło do wielu ataków i wymian ciosów z obu stron. Warunki pogodowe i grząskie boisko sprawiły, że w szeregach naszej drużyny w pierwszej połowie doszło do kilku kontuzji zawodników, co uniemożliwiło im dalszą grę.
Ostatecznie mecz zakończył się wynikiem 2:0 dla Lechji Lwów z Dzierżoniowa. WKS Grodno – wspierany przez Eneę Wytwarzanie, po raz kolejny zdobył Wicemistrzostwo Retro Ligii!
Mecz na pamiątkę meczu… który się nie odbył
W ramach projektu „Historyczne podróże z Eneą” przedstawiciele WKS Grodno wybrali się 30 sierpnia br. do Choroszczy pod Białymstokiem, gdzie wzięli udział w pokazowym meczu reprezentacji Retro Ligi w odtworzonych, międzywojennych trykotach piłkarskiej reprezentacji Polski. Drużyna zmierzyła się z tamtejszym Strzelcem Choroszcz – klubem, który w przyszłym roku dołączy do rozgrywek Retro Ligii. Pojedynek został rozegrany na pamiątkę meczu, który nigdy się nie odbył. Sto lat temu na olimpiadzie w Antwerpii Polacy nie pojawili się, gdyż toczyli wówczas wojnę z bolszewikami. Belgia wygrała wtedy mecz walkowerem.
Marsz patriotyczno-historyczny
Kolejnym ważnym działaniem projektowym „Historycznych podróży z Eneą” była organizacja XI Marszu Szlakiem Bojowym 31 Pułku Strzelców Kaniowskich w Powiecie Kozienickim. Marsz odbył się w dniach 26-27 września, a jego celem była popularyzacja wiedzy o działaniach wojennych we wrześniu 1939 r. na terenie powiatu kozienickiego, z uwypukleniem heroizmu polskich żołnierzy oraz poświęceniu ludności cywilnej. Każdego roku rekonstruktorom w historycznym umundurowaniu i wyposażeniu Wojska Polskiego z 1939 r. towarzyszą grupy uczniów ze szkół z terenu gminy Kozienice i powiatu kozienickiego. Trudy marszowe oraz wartość edukacyjną wspierają historyczne, przedwojenne pojazdy Wojska Polskiego. Uczestnicy marszu odwiedzają miejsca bitew, cmentarze i mogiły wojenne, a także pomniki i miejsca upamiętniające martyrologię ludności cywilnej, mieszkańców ziemi kozienickiej poległych podczas II wojny światowej. Takich miejsc na 42 kilometrowej trasie: Augustów (Gmina Grabów nad Pilicą), Budy Augustowskie, Matyldzin, Cecylówka Głowaczowska, Studzianki Pancerne, Basinów, Chodków, Wola Chodkowska, Ryczywół, Łaszówka, Maciejowice (Cztery Kopce), Trakt Królewski i Augustów (Gmina Pionki) – Pomnik 31 Pułku Strzelców Kaniowskich jest 11. Tam składane są kwiaty i zapalane znicze. Jednego dnia – w sobotę – rekonstruktorom towarzyszy młodzież szkolna, która podczas wspólnego marszu zapoznaje się z historią regionu, poznaje miejsca pamięci często oddalone od głównych traktów komunikacyjnych, ukryte wśród ostępów Puszczy Kozienickiej i Stromieckiej. Na zakończenie pierwszego dnia marszu organizowany jest poczęstunek z ciepłymi daniami i napojami, zaś każdy uczestnik historycznej wycieczki otrzymuje publikacje wydane przez Kozienickie SRH. W tym roku towarzyszyło nam łącznie ponad 120 uczniów z nauczycielami i opiekunami z: PSP nr 3 i 4 w Kozienicach, PSP w Woli Chodkowskiej, Wólki Tyrzyńskiej, Augustowie, Grabowie nad Pilicą oraz Przydworzyc, a także Młodzieżowa Drużyna Strażacka z Woli Chodkowskiej. Przed odjazdem grup szkolnych każdy młody miłośnik historii i turystyki oraz opiekunowie i nauczyciele otrzymali publikacje wydane przez nasze Stowarzyszenie. Były to: „Wrześniowe wspomnienia porucznika Janiaka” – dowódcy 7. kompani strzeleckiej 31 pSK, albumy „Kozienice lat wojny i okupacji 1939-1945”, „Kozienice dawniej i dziś na fotografii” oraz komiks „Krew Puszczy”. Na zakończenie dwudniowego XI Marszu Szlakiem Bojowym 31 pSK w Powiecie Kozienickim odbyły się kameralne uroczystości pod pomnikiem upamiętniającym miejsce ostatniego boju 31 pułku Strzelców Kaniowskich w Augustowie niedaleko Królewskich Źródeł.
Dzięki wsparciu Enei Wytwarzanie możliwe było m.in. pokrycie kosztów transportu i posiłków dla grup młodzieżowych i rekonstruktorów, czy wynajęcie historycznych ciężarówek Citroen T35 oraz Chevrolet 158. Ponadto udało się pokryć koszty przejazdu drużyny WKS Grodno na mecze Retro Ligii, jak również zakupić barwne, odtworzone z pieczołowitością stroje piłkarskie.
– Wszystkie wydarzenia realizowane w ramach projektu „Historyczne podróże z Eneą” odbyły się z zachowaniem wymogów i reżimu sanitarnego, dzięki czemu możliwe było promowanie silnej marki Enea Wytwarzanie jako partnera odpowiedzialnego i zaangażowanego w rozwój lokalnej społeczności. Kozienickie Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznych bardzo dziękuje Enei Wytwarzanie za wsparcie wspólnego projektu „Historyczne podróże z Eneą”, którego realizacja przyczyniła się do wzrostu wiedzy historycznej o latach walk o niepodległość Polski i kampanii wrześniowej 1939 r., nabycia właściwych postaw obywatelskich oraz pogłębienia świadomości narodowej dzieci, młodzieży i osób dorosłych biorących udział w projekcie – dodaje Krzysztof Zając.
autor zdjęć: Kozienickie Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznych
