Ministerstwo Sprawiedliwości zastanawia się nad możliwością wprowadzenia pozasądowego rozwiązania małżeństw w przypadkach bezspornych, które dotyczą związków bez małoletnich dzieci. Pomysł omawiano podczas spotkania z przedstawicielami Naczelnej Rady Adwokackiej.
Nowe rozwiązanie miałoby odciążyć sądy, a małżonkom umożliwić szybsze uzyskanie rozwodu za porozumieniem stron, bez konieczności orzekania o winie.
Rozwód notarialny jako alternatywa dla długich postępowań
Dyskusja na temat rozwodów notarialnych to temat powracający jak bumerang. Już na początku roku wspomniano o tej kwestii podczas spotkań Ministerstwa Sprawiedliwości z notariuszami. Wówczas pojawiły się zapowiedzi, że sprawa będzie analizowana.
Pomysł jednak narodził się znacznie wcześniej, a jednym z głównych argumentów jest przeciążenie sądów oraz wydłużający się czas oczekiwania na pierwszą rozprawę. Sędziowie również apelują o rezygnację z orzekania o winie, bo ich zdaniem ten proces tylko pogłębia konflikty między stronami i przedłuża cały proces rozwodowy.
Problematyczny dualizm
Prezes Naczelnej Rady Adwokackiej, Przemysław Rosati, wyraził swoje zastrzeżenia dotyczące przeniesienia możliwości rozwiązania małżeństw do Urzędów Stanu Cywilnego lub przed notariuszy. Podkreślił, że istnieje ryzyko powstania dualizmu prawnego, w którym różne procedury mogłyby być stosowane w zależności od miejsca postępowania.
Ważnym aspektem, który podkreślają adwokaci, są również zagrożenia majątkowe związane z takim rozwiązaniem, zwłaszcza w sytuacji, gdy dochodzi do podziału majątku lub ustanowienia rozdzielności majątkowej. Istnieje obawa, że takie zmiany mogłyby być wykorzystywane przez silniejszego ekonomicznie małżonka.
Notariusze raczej są na TAK
Notariusze pozytywnie oceniają możliwość wprowadzenia rozwodów notarialnych. Aleksander Szymański, prezes Krajowej Rady Notarialnej, wskazuje, że w wielu przypadkach między małżonkami nie ma sporu co do rozwiązania małżeństwa. W takich sytuacjach rozwód mógłby odbywać się przed notariuszem, bez konieczności rozstrzygania o opiece nad dziećmi czy orzekania o winie.
Notariusze już teraz mają doświadczenie w regulowaniu stosunków majątkowych między małżonkami i to zarówno podczas trwania małżeństwa, jak i po jego ustaniu. Zdaniem Szymańskiego notariusze dysponują niezbędnymi kompetencjami i narzędziami cyfryzacyjnymi służącymi do odciążenia sądów w sprawach niespornych, podobnie jak robią to w przypadkach stwierdzania spadków.
